106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【萬山魯凱語】 國中學生組 編號 2 號
ta’alikieni lrihilae

omiki takaeaea lamolai omia ’ina, omiki takaeaea tapoli kolravao, okehengidhe ocao piki takingkingkiae hako, o’i tapi’a kingkio ocao, opoa vengevenge galrase dhona paveavecahaedha tapoli kolravao la akanakanae. ma’ilraongadha o’i tapoli kolravao, lo naooa kone miadha akanakanae, oholrakadha kioa movongovongo dhona galrase. ona a’omaidhaingadha movongovongo, omi’anga talriho’o ’ina tapoli kolravao, omiki tai’a ’ina kavole “odholridhe palrivate cengele kidholridhe ka lrivate” omiki ti’a ’ina. aiiangadha mani ka’ilrao, olrongai moa o’i  alrikodhaedha valrevalre’ae loalaala, omia ’ina ’aolropengeni lamolai: “ tapoli kolravao taka’olro’olrongo, omikiidhe lrihilae tapapia’e modhipi ”.

omiki dhona takaeaea ocao, to’ahakina ’aamadhalae zidhai kisa to’adhadhaace moa ’alrisan, ’anoaelre ivokodha ’anokisa moa holrolo. ’akosaaeni ka makodhoso tohamoho ta’anoapalraeta kisa ia, palraavenga ’aovaovaha ’ainiavelaini kisa “ mahiihidhahine ocao tadhadhaace ”, kapakake’ecenge ’iidhemedha kani koaani ta’iniavalai kisa, mani lrakedhale moa volo’oso.

ona a’oilringadha valrevalre’ae kisa, makadhaacengidhe kisa ii’asa takadho’a la katolro idhai miitolro.

kapahanaanae poke’ecengae solalra’a, kidholronga ka to’ipalra, kina vilivilaidhe po’adhaili. pasavongidhe tapi’aedhana, oha’eve la ’initolohonga mopoopoidhe lrihilae. topodhaolae makodhoso dhoace lo modhalradha lrehelrehe dhona kisa atopolrae mai, oha’eve lo apa’akaelamao malralrialriasidhe ocao tato’ahaki pahacongae maineke.

omiki takaeaea ocao otoloholrae iki talangolangolrae ecenge talrakisae lroikiikisi, pakinicengelaidhe ocao. iki ocao tapato’idhe aavasae’o zikange. mani kasekelre mia ’ina “ taikieni acilai omiki ka’ange lo miadha? ” akovilri dhona ocao mia ’ina “ lo mikini ka’ange lo akaodhoni ka’ange, aika’o ka alrihoo’o cengele? ”, lrihilae ’a ’aliki kapaapi’aengata dhidhape. makocingai kapaapi’aenga’o dhidhape, omi’a makocingai kapaapi’aengai ocao dhidhape

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【萬山魯凱語】 國中學生組 編號 2 號
智慧的來源

有隻白老鼠被關在實驗箱裡。實驗者在白老鼠和食物中間安置了一道玻璃牆,白老鼠想走過去都會碰到玻璃牆。幾次衝撞後,白老鼠彷彿認識到有種「看得透卻穿不透」的東西存在。後來牠寧願去嘗試背後那條長長的通道。頭腦簡單的白老鼠,也有一種「生存的智慧」。

老式火車來當上、下阿里山的交通工具的時代,跟朋友坐火車登山。他嫌登山火車速度慢,堅持要在火車慢速行進中,跳車下去小便。

等他回來,火車已經走了兩、三百公尺。他吃力奔跑,不但無法縮短距離,反而越拉越長。燒煤的火車在高山上爬陡坡固然很慢,但是比起靠肺呼吸的人類快多了。

有人拿著釣魚竿坐在游泳池畔釣魚,有人勸他不要浪費時間。他不服的說:「不是說有水的地方就有魚嗎?」那人說:「有魚沒魚,你不會用眼睛看嗎?」

智慧來自經驗。自己的經驗很重要,別人的經驗也很重要。

 

文章資訊
文章年度106
文章編號2
文章組別國中
文章語別萬山魯凱語
族語標題ta’alikieni lrihilae
漢語標題智慧的來源
文章作者駱秋香
漢語摘要