103 年全國語文競賽原住民族語朗讀【德路固語】 高中學生組 編號 3 號
Kari ndha hidaw

Sbiyaw sbiyaw balay, mnsa ka kari drudan “ nniqan dha ka hidaw baraw karac(t) ”. Nasi wada priyax ka kingal hidaw do nii mkala ka kingal hidaw duri, mssriyux thidaw babaw dxgal ka dha hidaw nii, kika ungac(t)

keeman dni jiyan kdjiya ka karac(t).

Maku mgdang ttqiyan ini qtaqi nimeuwic(t) bi ka seejiq, maku ini khru kana ka pnegalang dha, yaasa thdagan hidaw kdjiyax ka dhiya, kika ini bi tuku ka euqun dha. Kiya ni mpprngaw ka drudan alang “ uxay balay ka saw nii da, ma ta uxay mprana da! Hmuya saan ta smbu kingal ka hidaw mkksa baraw gaga!

“ msa. Kiya ni msseli kana ka seejiq dalang, mpprngaw ssaan dha msbu hidaw, hici balay pnrngagan dha ga, empgaaw ni pskagul kingal

mbiyax hiyi na risaw ni mtduwa balay pstalang na buji.

Mmowsa smbu hidaw siida ka risaw nii ga, miyah hmaduc(t) hyaan kana ka seejiq dalang, hadan dha dhuq rhngun alang. Wada mapa aga na bhniq ni buji ka risaw, seapa na towkan bukuy ka kingal laqi uri, saw tqqaras bi pepanan bukuy ka laqi gaga.

Siida mksa ni mksa mquri hraan hidaw ka risaw ni laqi, daan dha rmhak buuc(t) qlahi ka kleelug ndaan dha, ya wada saw knhnu qndhyaqan ka knsaan dha da hug? Ini dha nanaq(k) klai uri da. Ini qdhuq smdalih bi hidaw dgiyaq ka dhiya na ni tna wada kndudul kenrudan ka risaw mnbiyax , manu ka laqi pnapa na do knduudun mbiyax kida, laqi nii ga paru do mtna(mdka) nanaq saw mbiyax risaw siida bowqax(takawr) bi hnigan na uri, mnapa laqi na risaw o wada mhuqil knrudan na do laqi pnepanan na ka rmirih mowsa smbu hidaw da.

Pnaah hiya siida mmurux nanaq(k) mquri hhraan hidaw ka laqi wada mrisaw gaga da. Niqan kingal jiyax, qulung bi dhuk pucing dgiyaq smdalih hidaw ka risaw nii, pklug mkala ni empsriyux prdax dxgal ka dha hidaw, embanah ni kndudul mkala baraw ka kingal hidaw, ini kbiyax ka rdax na ni ini kcilux uri, manu ka risaw nii ga mangal naguh aga na, tlusan na blbil ka buji na lmngu hidaw, “ si-yu! si-yu! si-yu! ” msa hnang na psaan ka buji do  wada saw bgihur utux mquri hidaw ka buji na, ini ksangay ana ciway(bilaq) ka baga risaw gaga, wada na asi psnuli dha buji smbu ka hidaw dungan, “ hmuya rmahuq ta smbu da ” msa ka lnglungan na.

Ini qbusiyaq do ga na qtaan sdara ka hiyi hidaw, smnegul tnhjilan na baraw mntucing ka dara hidaw, saw bi gaga kkrang ka muhing quwaq risaw gaga, mkla saw wada na buun ka hidaw da. Klaan inu ka sdara na hidaw o wada kndudul mkuung da, mkung ka karac(t) dni snbtan na hisaw o wada kmpriyux idas da. Sdraan na do o wada mppngrah babaw kara(t) da, pnaah hiya siida ka karac(t) niqan jiyan ni keeman da.

Brinah miyah alang siida ka laqi wada mrisaw ni smnbu hidaw nii, qmita saw mqhuni paru kana ka bubu qlahi ndaan dha rmhak kleelug da. Yabi mnhhur nanaq(k) ssiyaw pusu na ka hiyi na ni mrana mhru nanaq(t) ka buuc(t) na duri, mhiyi egu(lala) balay hiyi ni saw bi mmaku qhuni qlahi qtaan. Kleelu pusu qlahi miyah alang ka risaw smnbu hidaw gaga, mkleelu mkan mnhada na hiyi qlahi. Dhuq alang ka risaw smnbu hidaw siida, tna mrudan dni tqjian kana ka sneunux na uri da. Ungac(t) mkla hyaan ka seejiq dealang, embrinah smiling hiya ka seejiq alang “ Mniyah su inu ka isu? ” ksun dha. Saw nii ka kari pnsltulan drudan alang sbiyaw.

103 年全國語文競賽原住民族語朗讀【德路固語】 高中學生組 編號 3 號
兩個太陽

很久很久以前,據說天上曾經有兩個太陽,要是一個太陽下了山,另一個又昇起,輪流照耀著大地,因此沒有晚上卻日日是白晝,人們迷失睡眠的作息而感到疲憊,作物難以成長,因無時無刻被太陽曬著,所以食物不足維生。

部落族老們商議說:「這樣下去還得了,我們將無法繁衍下去,我們是否去把一個太陽射下」。就這樣,部落所有的人集結起來,談論他們要去射太陽的事情,他們最後的結論是,選派一位壯碩強健的青年,及善於弓箭的擊射。

當這位青年出發射太陽時,全部落的人們都為他送行,送到部落出口,那位青年帶著弓與箭。,他背後的網袋揹著一個小孩,他揹著的那小孩顯得很高興。

走著走著,那青年與小孩走向太陽生長/昇起的地方,他們沿途撒下柚子的種子在他們走過的路上,不知他們走了多久的路程?他們自己也不清楚了。

他們還沒有走到所謂最接近太陽的山頭,那原本壯碩的青年已漸漸地老了,他原揹著的小孩也已長大成人,這位青年長大成人後跟之前的青年一樣是個高大壯碩的青年,那位揹著小孩的青年因衰老而死去了,他原揹著已長大成人的小孩取代他去射太陽。

從那時起,那已長成的青年便獨自邁向太陽生長的地方,有一天,這位青年終於抵達接近太陽的山頭的頂端,太陽正要升起輪換照耀大地時,它紅咚咚地往上爬昇,它的光線微弱也不熱,那已長成青年的小孩拿起他的弓與箭,他拉滿弓瞄向太陽,「咻!咻!咻!」放射聲不絕於耳,箭矢猶如鬼魅般急速地射向太陽,那青年的手一刻也不停/閒著,又緊跟著連發兩箭射向太陽,他可能想著萬一失手/射漏的話。不久,他看見太陽的身體在流著血,太陽的血隨著它的上昇而向外掉落,那青年的嘴角似乎在顫抖著,他知道他射中了太陽。哪會知道那流過血的太陽竟漸漸地暗淡下來,天逐漸地昏暗,他射中的那顆太陽竟變成了月亮,它流下的血卻成了天上的星辰,從此以後就有了白晝與黑夜。

當已長成青年且射下太陽的小孩返回部落時,看見他們沿路所撒下的柚籽已長成大柚樹,或許是成熟的柚果自然掉落在柚樹四周,柚籽自然發芽又不斷地生長之下,結滿了很多的果實,看起來就像是柚子林一樣。那射下太陽的青年一路沿著柚樹返回部落,並採食成熟的柚子來吃。當他抵達部落時,部落裡的人沒有人認得他,部落的人反而這樣詢問他:「你是從哪兒來的?」我們部落的族老是如此傳頌的。

文章資訊
文章年度103
文章編號3
文章組別高中
文章語別德路固語
族語標題Kari ndha hidaw
漢語標題兩個太陽
文章作者詹素娥
漢語摘要