105 年全國語文競賽原住民族語朗讀【都達語】 高中學生組 編號 3 號
Huling Balay

Endaan nami cbiyaw Sediq pa, qridil wa asi ka mkla tminun, snaw wa asi ka mkla mangal camac. Kari ssneru mu hini saya wa, kari pnyahan nHuling Balay. Tgcamac snaw wa asi ka qlmiqu mi qdwiyaq, niqan naq tmlnga, niqan ka kmdangal mi niqan ka phuling uri, mniq ka phuling nii wa asi ka tmabu huling, cbiyaw wa uka ta huling enca rudan alang, kiya ka pniyah inu ka huling ta ita Sediq? qbahangi ka kari rudan alang. Enca kini.

Cbiyaw sa pa, mnniq sundaha Lhngaw Huling ka huling ta balay sa, huling lmiqu mi mkan sediq sa. Bhraun daha mhraw ka camac ppuqun daha, ana naq boyak mi ana naq miric, ini daha kddsi ninu smdurak qmraq camac ppuqun daha. Qmita sow nii ka rudan ta dow lmnglung balay mi enca sa “ Nasi huya qniqan ta huling ha? dmudul ta huling musa phuling da, ye musa sow knhnu na? ” mkksa mpprengaw. Kiya, smkaul turu risaw mclikaw balay tmalang ka rudan ta, musa dmruus kmuuruy Lhngaw Huling, mdakil qhuni baraw mi sthyaan daha qmita, kkraki daha iyah dmruus dmidil wawa na.

Spdungus daha kingal diyax mi, lmabu mmusa mrmux Lhngaw Huling ka turu risaw nii, mapa hlama tnkan ka kingal risaw rmabang bay clikaw tnlaman na. Kika spoda daha wada mhraw camac ppuqun daha ka tama bubu huling lmiqu mi, wada mrmux Lhngaw Huling hiya ka daha risaw ini apa hlama tnkan, asi pnkingal qmaraq wawa na, rmuxun daha tokan napa daha mi, tyusan daha bawa ka risaw way mapa hlama tnkan, wada wada asi mquri alang qduriq ka turu risaw nii. Risaw way mapa hlama tnkan ka mhiti balay kiya, ini kthiyaq ka qndriqan daha nina dow, mquri ticin qduriq ka risaw way mapa hlama tnkan kiya, yuhun na pstuqu psdurak huling lmiqu, kingal dungan wa sqada na klelu qndriqan na ka hlama tnkan napa na.

Ya ado way saapa risaw tmlak tmalang ka wawa huling lmiqu kiya da klelu trrngac, mbahang rngac wawa ka tama bubu huling lmiqu dow, nisu kndalax bukuy smdurak turu risaw nii mi, mrana mrana ka huling lmiqu miyah smdurak. Ado daha rcuhan daruk boyaq ka hlama tnkan kii, smknux knsknxan daruk boyak ka huling lmiqu nii da, mquri elu qndanan hlama tnkan smdurak mi, ppluk mkan hlama tnkan kiya da. Mkan bina wa qtulan hlama tnkan ka rupun daha, uka daha rrqnan mi uka daha ttruqan, mtkukung naq hiya duma mi way naq mppluk mkan ka duma, asi maku ini usa smdurak turu risaw kiya da.

105 年全國語文競賽原住民族語朗讀【都達語】 高中學生組 編號 3 號
真正的狗

我們賽德克族的祖先,女人要會織布,男人要會獵捕獵物。我今天要在這裡傳述的故事是,有關我賽德克族獵狗的由來。男人狩獵一定要進入叢林、攀登高山峻嶺,有人設置套繩式陷阱,有人設置石壓式陷阱,也有以狗追獵者;部落的耆老說「我們從前沒有獵狗」,那我們賽德克人的獵狗是怎麼來的呢?我們聽聽部落耆老的說法。他們是這麼說的:

從前,我們賽德克的獵狗原群聚在一個叫野狗谷(Lhengo Huling)的地方,牠們是野生狗、會吃人。牠們以成群追獵的方式獵得食物,不論是山豬或山羊,都難逃牠們窮追不捨的掠獵行動。我們祖先目睹這樣的情形就思索著並提議說:「如果我們能夠擁有獵狗,再領著獵狗去狩獵,不知會有怎樣的結果?」他們互相談論著。於是,我們的祖先選派三位善跑的青年潛行到野狗谷探查,他們遠遠地爬到樹上,俯望著野狗谷的動靜,準備來「盜取」野雛狗。

他們選定了一個日子,那三位青年整裝準備潛入野狗谷,他們之中最善跑的一位青年背著小米搗成的麻糬。他們趁著野生的公、母狗們外出掠食之際,兩位未背小米麻糬的青年潛入谷中,各自抓起一隻野雛狗,放進他們背著的男用網狀揹袋中,再向背著小米麻糬的青年招手示意後,他們三位便頭也不回地使命往部落方向奔馳。那背著小米麻糬的青年殿後,奔跑一小段路後,他朝不同的方向奔逃,誘使野狗群誤追方向,而且一路將小米麻糬拋在奔逃的山徑上。

由於野雛狗被急遽奔逃的青年背著而一路哀吠,野狗群聽到狗娃娃的哀吠聲即追趕過來且愈來愈多。由於他們將小米麻糬沾上野豬的油脂,野狗們聞到野豬油脂的氣味即往撒下小米麻糬的山徑追趕,就搶食著那小米麻糬。野狗們吃了之後小米麻糬卻黏在牠們的牙齒上,牠們既無法吞下也無法吐出來,有的野狗就在原地打轉、有的還在搶食小米麻糬,就無法再去追逐那三位青年。

那三位青年則高高興興地將兩隻雛野狗背回部落,部落所有的族人已聚集在部落門口等候,他們喧鬧喊叫,將三位青年和那兩隻野雛狗圍在中間,猶如要過年一般。據說,那兩隻野雛狗就是我們賽德克最初的獵狗,從那時候我祖先才開始飼養狗並用來追捕獵物,當我族擁有獵槍後,即用來輔助獵物的追獵,獵狗對我族群有極大的貢獻,所以稱牠為「真正的狗」。

文章資訊
文章年度105
文章編號3
文章組別高中
文章語別都達語
族語標題Huling Balay
漢語標題真正的狗
文章作者伊萬納威
漢語摘要