106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【卡那卡那富語】 國中學生組 編號 3 號
usʉʉpatʉ kanaasia

kana’iara cu, kavangvang ’ʉnai mamane, makai ’esi cu kangvang makaa’ʉna murungisaa. niarapipining cu karananana vungavung, ’una masinang, ’una tapuunia, ’una kangvang tanavikarʉ. nimatikuru maningcau tikuru sua ta’anna, macangcangarʉ mingangane, niarasamʉrʉ sua karu, cʉnʉ, nakai tumavo’oorua cu masini, cucuru macangcangarʉ cau cumacʉ’ʉra makaasia! arapipining tapinange paracani, ’una kangvang karananana kurai arapipining umoni, makai ’esi matu’utu’usu pania kakurukurungu, timanaʉn riang iisua, makai mamarang mita, ’esi paracani miana tamna cani.

’acecu kana’iara, iaavatu cu kana’ʉcana, makai ’apuru macici taniara, pacʉpʉngʉ masini cau, kamʉcʉ ’una ʉrʉna tavara’ʉn kʉnʉn, nukai tumatavʉrʉ na matatʉricang canumu. mataatʉa kana’ʉcana, paira ’una sooraru, nukai mirʉʉngʉcʉ ’ʉcanʉ, iimua, noo ’esiin pipiningi mocacanʉ nukai putukikio, tia mataangiri mincau, ’una kara ’apitarʉ? tia patimanʉngʉn kensa tanasa, ’una kara ka’anʉ manaatʉrʉ? tia pi’inʉvʉʉn kavangvang si’ivʉva mataa tasinʉva. sua kacimʉrʉ kincaucaua, tia mastaan mataangiri, aririan kari sinpung, makacang manguru na ’una ’apitarʉ to’onaa.

makai singmoong maritapasʉ sua kanaamara, karu mataa cʉnʉ, ara’ituumuru takupiriipiri tanavikarʉ, nimʉkʉa cau miaa kana’iara kʉkʉnʉa, nimararupang cu masini, ’una mavangʉ cu, ’una mavuuca’ʉ cu, mangucunu kavangvang vina’ʉ mataa pusiam, sii me’ecunu cu vurain. tuma’ira’iranʉ cau maacaca, sii ’una cu tavara’ʉn mara kʉkʉnʉa. nakai te pa mataangiri! sii kanaasia makaasia, ’ituumuru marʉkurakurapʉ tia arapipining, koo’ua kumakʉnʉ nimʉkʉa cau, nguai sua ngʉkau, vavuru, taamcuru, vutu, takuisi, tongingi, tapuroo, ka’icʉpʉn nguani noo musikarʉin na ’umoo’uma.

noo timanaʉn cu pipiningi, ’una “siuu! siuu!” misee riang ia, tavara’ʉn cu, ’esacu kana’amisan. cimʉrʉ tamna karu mataa cʉnʉ, makai tinarasangai pa aracʉvʉrʉ, ’una arasʉmʉrʉ, ’una matapari’i ranʉngʉ. ’apaco’e makungu taniara, ka’anʉ pa tavara’ʉ tarasangai kacimʉrʉ kincaucaua, sii te pa mookusa ’umoo’uma, tumatakʉʉtakʉ mariinguna karu mataa cʉnʉ, sii noo patimanʉngʉn cu ia, te cu aramamanʉngʉ aracʉvʉrʉ nimʉkʉa. sua ka’umoo’uma cau ia, masiiraru tia makaasia.

kana’iara, kana’ʉcana, kanaamara, kana’amisan, usʉʉpatʉ kanaasia, ’una kacangcangarʉn, ’una puakaʉn, nakai, ’una kavangvang nguain tamna maningcau, tia kara kita macangcangarʉ? tia kara kita muru’inasʉ? sua isi ia, tia ’apaica kavangvang takacicini tamna cʉpʉngʉ, mataa siputukikioa.

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【卡那卡那富語】 國中學生組 編號 3 號
四季

春天到了,大地似乎重新呼吸,充滿了生機。各色各樣的花朵出現了,有紅色的、有白色的、也有黃色的。蝴蝶穿上了美麗的衣賞,快樂的飛來飛去,原本枯萎的花草樹木,此時都發出新芽,這些景象真是令人快樂啊!鳥出來唱歌了,各類的昆蟲也出來啼鳴,牠們發出來的聲音,就像互相撞擊的瓶子,如同我們的老人家在唱古老的歌謠。

春天走了,緊接著是夏天,天氣就像著火似的酷熱,此時的人們渴望可以吃到冰冰的食物,或者浸泡在涼涼的水裡。夏天的季節經常有颱風,或者暴雨,所以當在外頭行走或工作時,要特別的當心觀察是否有危險?謹慎的檢查家屋是否牢固?門窗要緊閉,住在山上的親友更要提高警覺,探聽新聞報導,盡早遠離有危險的地方。

秋天就像個畫家,許多的草木變成閃閃發光的黃色,春季時人們所種植的農作,如今都長成了,有的呈紅黃色,有的變軟了,小米及稻穗都低低的垂下來,是因為果實飽滿而沉重。人們都笑呵呵地,是因為可以豐收了。但是還要注意!因為這個季節,各類的動物都會出現偷食農作,尤其猴子、山豬、狐狸、松鼠、老鼠、麻雀等等,他們進入到田園裡面是很可怕的。

當聽到室外有「咻!咻!」的響聲,就可以知道冬天來到了。山上的草木,好像暫時休息成長,有的枯萎了,有的樹葉掉落了。雖然天氣冷,住在山上的親友仍然不能休息,必須要到田園砍除雜草樹木,因為經過整理之後,農作才會好好的生長。做農事的原本就必須如此。

春夏秋冬四個季節,有些令人快樂,有些令人厭煩,但是都個有其美麗之處,我們是要快樂呢?還是要憂愁?這些,都由自己的心境及作為來決定。

文章資訊
文章年度106
文章編號3
文章組別國中
文章語別卡那卡那富語
族語標題usʉʉpatʉ kanaasia
漢語標題四季
文章作者孔岳中、翁博華
漢語摘要