105 年全國語文競賽原住民族語朗讀【鄒語】 高中學生組 編號 2 號
na nia takungpuyanʉ

hote engha na taunona’vi ci nia takungpuyanʉ, ina ehohangva ta cou, o’amo man’i na isin’a peela esansana, inacuc’o nia hia koa aapayo’ʉ nanten’a ake’a peela eʉsvʉsvʉta, avaho na mosola yu’susuyumo ci nia yuso ci hosa.

ine noana’o, mosola ausuhcu botngonʉ na nia takungpuyanʉ, maezo na hupahe ho ausuhcu yu’cocoi, na mosola yuso ci hosa, zou ceayamavana ho epeapi, mo yupa yusosa’o na eyanan’ou hupahe, ko’ko mohcula yupa esvʉtʉ ho yainca, ’otela yupa moh’sosa’o ho tela meobango no yuansou, at’inghi cilac’o’so yaa yu’ti’ingi no hupa, ina yuozomʉ no yuso ci hosa, la maica a’asngʉcʉ yupa uso ho toʉsvʉtʉ . ac’ʉhʉ ne….

“ yavai, pantomo i’vaho yu’aemonʉ to hupato. ” eʉsvʉtʉ namo toemaine’e cimo yaa fou ci yane ceayamavana.

“ ’a! co mioc’o i’vaho maica, tee emozʉ maica na nte’o hioa, te’ocuc’o i’nʉskʉ uhne’e ho toʉsvʉtʉ. ” micu akameosʉcu emo’usnu ne epeapi na yavai, mocaefi ne va’hʉ no takungpuyanʉ, isi asngʉcva sia no fnguusi na tenasi nana e’vona? micu pesʉsʉc’ʉhʉ ne epeapi, cimo nana aha’o baito nomo cihi cimo kuici yonghu ci mamespingi…. 

“ yi! mancis’a lʉa tan’e ’e mamespingi? ” micu tosvo mo’usnu maica na yavai, ho mohcu nana osni totoefʉngʉ no kukuzo ho huafeoi na mamespingi.

maica mio nana’so a’ʉmtʉ yonghu na mamespingi, ma tesi huseolʉa no yavai ho asngʉcva huafeoi…. “ wan… wan ” conci av’u mo i’mi no f’uhu to mamespingi ho smo’usnu to yavai ho po’eʉngnʉ, yamci ’o mamespingi ho maezo emo’usnu to isi yoni totoefʉngʉ to yavai.

“ a!, sia suu?  cuma na teko hioa ho miko yontan’e? ” ngoheʉngeʉ na mamespingi ho aopopoha’o boevovei.

“ ’ote ngoheʉngeʉ, o’a te’os’a pohcingha na suu. 」 isi osnia yut’ingha to yavai, “ panto te’o ne epeapi, os’o ta’unano hangʉ na suu, ko’ko mi’o totoefʉngʉ tan’e ho ucea husansana. ”

“cuma na ongko suu? ” ho ausuhcu mocmu’u to mamespingi ’o yavai. “ mo yonenu na emoo suu? ”

“ a’o…. yangui ’o ongko’u, mo yone f’uhu ’o hosa’u. ”

“ ’o, ’a’o te’ono emo’usni, zou epeapi? ”

“ ’a zou, teko moezʉ fiho a’o, ’a te’ocu anana’o maine’e. ” o’anamo ngoheʉngeʉ ’o yangui, micu yuyuso ho emo’usnu to hosa to mamespingi. 

ahoi ne mio, isicu afu’a huseolʉa to yavai ’o yangui, mohcula nana asngʉcʉ uhne epeapi ho mainca tee nana toʉʉsvʉtʉ, ’a eno mamespingi co lasi ucea usa ho aiti. 

micu ake’i aomomane, ma isi nana yaeza ʉmnʉa no tibusungu ci yuozomʉ ne epeapi ’o yangui, a’vinano o’amo yupa bochio ’o yavai ho tibusungu homo aepohʉ bʉh’ʉmnʉ tamo cihi ci mamespingi.

moso nana seolʉa no feʉngna, o’a mo meelʉ buveici no hiasi talʉa to yavai na mamespingi, hocu emo’usnu ne epeapi hote uhne mamespingi, isi yainca no koyusi tesicu mi’usni ho yainca tesi vcongʉ, ine tec’u pesʉsʉc’ʉhʉ, ci isi huaevi homo seolʉa no noepohʉ ’o yangui ho tibusungu.

tuyafo to poyave ’o yavai, smo’usnu to tibusungu ho yangui… “ yangui, manci osko peknui a’o? ” eepʉnga ’o e’esi, ma tesicu teoca ho ala opcoza ’omo yoso, aomane micu toevovei ne ceayamavana.

ohecu nana aopoha’va cohivi ne epeapi ho ihe opcoza ’o tibusungu, acʉhʉ na’no kuici yunsonsou, hocu ma’to’tohʉngʉ no tehe hia suyumo. mufuteu no eimo ci teesi, esvʉta ne ntehesuyumi ’one epeapi ho tenac’u ta’esi no miemohi. a’vinano tec’o nana tipoyave hote yu’susuyumo, talʉi to yavai, ci nana me’o’ote bochio no koahe suyumo ne epeapi, ’a tesi no’so ucea efʉnga homo opcoi.

eteuyuna to yavai nate suyumo ci maotano ho yainca…. “ maahaah’o, ne auyusi mo’u asngʉcʉ uhne epeapi ho toʉsvʉsvʉtʉ, namamo tmakvo’ʉ ho suyumo a’to. ” talʉi to haah’o ’o e’e to yavai, acʉhʉ mainca tee moeza usa ho poh’cʉcʉha. 

ahoi ho mio, o’anamo meelʉ nanahinghia ’omo yuso no hosa.  

105 年全國語文競賽原住民族語朗讀【鄒語】 高中學生組 編號 2 號
消失的達古不亞奴

談到達古不亞奴這個奇特社群,在鄒族傳說歷史似有似無的片段口述中,如今傳承下來的並不多,較常口述的大都是達古不亞奴衰亡的原因,其中同屬社群的二個部落相互殘殺的傳說,可說是異於鄒族氏族倫理的特殊事件。

古時,達古不亞奴社群的人口增多,部落的獵場領域因此不斷擴展,其中有南、北邊兩個部落(珈雅瑪與耶比雅比)的領域邊界呈現重疊,二部落頭目雖時有協議以共享為約定,但仍會發生越區狩獵之情事,造成這二個部落時有獵場紛爭,而二社yuozomu(意:統帥)也因此相互來往協調多次,直到有一天

「法伊啊!他們又越區了!」一位剛狩獵返回的珈雅瑪部落族人,驚慌失措地向族人統帥法伊報告他的發現。

「啊~又發生這種事!我想,既然如此,非要再做最後一次談判吧!」法伊說完就起身前往耶比雅比。他以飛快的腳步渡過了達古不亞奴溪,邊走邊想著此次該如何談判?就當快抵達北部落耶比雅比時,路上突然遇見一位貌美女子。

「咦~這裡怎會有一女子?」法伊停住腳步,隨即跳入路邊的草叢躲著,並窺探這名女子的舉動。

由於那女子相貌動人,就深深吸引著法伊對她目不轉睛地注視著。「汪!汪!」一隻狗突然從女子身後出現,並衝向躲在草叢裡的法伊叫個不停。女子好奇地尾隨著狂叫的狗前去察看。

「啊~你是誰?」女子非常驚訝地叫著。「你,你在這裡做什麼?」女子踮著腳步慢慢向後退。

「我不會傷害妳,不要怕!」男子立刻從草叢跳出來急忙解釋。「我正有事要前往北部落,從遠處看到你時,還以為是敵人,所以才躲在草叢想進一步觀察。」

「妳叫什麼名字?」法伊漸漸走進那女子。「住哪裡啊?」

「我叫雅烏依,就住在我身後不遠處的部落!」

「哦!那不就是我要前往的耶比雅比部落嗎?」

「對啊!要不要我帶你去?反正我也該回去了!」雅屋依似乎放下了原本懼怕的心情,大方熱情地帶領著男子前往她的部落。

兩人經過短暫的邂逅之後,法伊知道她是耶比雅依的女子,從那時,法伊就時常以「前往北部落談判 」為藉口,約見雅屋依。

過了不久,耶比雅比部落的統帥迪布竟也喜歡上了雅屋依,而兩位部落統帥卻渾然不知正與那女子形成了戀情三角關係。

有一天晚上,法伊按耐不住思念之苦,又前往耶比雅比欲約見雅屋依,並心意已定要表明娶她為妻;然而,到達耶比雅比部落時,竟親眼目睹雅屋依正與迪布親密約會。

法伊抽出腰刀,衝向迪布與雅屋依。「雅屋依,妳為什麼欺騙我?」法伊怒斥雅屋依後,舉起刀向二人猛亂砍殺,直到兩人斷氣,隨後連夜趕回自己的珈雅瑪部落。

耶比雅比部落族人獲悉迪布被珈雅瑪人殺死,心情激動不已,急於報仇,遂打出五結繩示戰帖,並立即派信差交給珈雅瑪部落,約定五天之後,以刀為決戰武器決一死戰。法伊接到戰書後,並沒有向族人說明原因,反而刻意隱瞞其殺人兇手之罪名。

從那時這兩個達古不亞奴的部落已無法再像以前一樣相親相愛。

文章資訊
文章年度105
文章編號2
文章組別高中
文章語別鄒語
族語標題na nia takungpuyanʉ
漢語標題消失的達古不亞奴
文章作者羅玉鳳
漢語摘要