106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【恆春阿美語】 高中學生組 編號 2 號
O mararomay ato karahemekay

Harateng han kona tireng i, o pasayraay i karakesemay, o pasayraay i karahemekay? O harateng no tamdaw, o nafaloco’an no tamdaw kona karakesemay ato karahemekay a pinangan no harateng. Ona nafaloco’an no mita i, o sakaketon no faloco’ ita midoedo to halalan no demak ato ’icel no sasasi’ayawen no faloco’, tahada’ocay, angongolay ko pifiyor nira to ’orip no mita o tamdaw. Ona sakahatini no harateng no tamdaw i, nano winaan ato wamaan, nano kaemangan a ’orip, o tadamaan no lalengwan no loma’, o mitiliday ato misawidangan ko kasasiwatid nona karakesemay ato karahemekay a harateng.

Ira koya mitiliday a tatosa, tatiihay ko piseking nangra.

“ Cowa kataneng kako, samaamaanen no mako a misa’icel i, cowa ko mamafilo ako. ” sanay ko piharateng no karakesemay a tamdaw.

“ Cowa kahaeminen no mako a mitilid ko sakatatiih no misekingan ako, ano miliyaw ho a miseking i, sainanengen no mako. ” sanay ko piharateng no karahemekay a tamdaw.

O pisimsim no maomahay a tatosa to ’orad no kacagnlahan i,

“ O mamaponi’ no ’orad ko lamit no nipalomaan, tatiih ko heci. ” sanay ko piharateng no karakesemay a tamdaw.

“ O mamafaresi’ no ’orad ko nipalomaan, makapah ko heci. ” sanay ko piharateng no karahemekay a tamdaw.

Ira koya tatosaay  misamokongay a tamdaw, iraay ko omah nangra i hadhad.

“ O pitademan aca ko mamasanga’ no mako tona hadhad. ” saan ko piharateng no karakesemay a tamdaw.

“ Palomaen no mako to hana, kilang, nga’ay pipahanhanan no tayniay a lafang. ” sanay ko niharateng no karahemekay a tamdaw.

Ona karakesemay a harateng, nga’ ayay to a falicen, ano makahi kita. Pasayra i moecelay ko piharateng i, o caciepoc kita to lipahakay a pinangan, ona pinangan i, maolah ko cimacima a tamdaw misawidang, mapalemed haca. ciwidang to karahemekay a tamdaw i, mapadahof kiso to moecelay a harateng, o sakaira no sakanga’ayaw no ’orip kona masamoecelay a harateng. Ira koya tadaso:wal, mifalican no faloco’ ko harateng, mafalic no faloco’ ko waywayan, mafalic no waywayan ko kananaman, mafalic no kananaman ko pinangan, mafalic no pinangan ko rakat i ’orip. Saka, ano sapifalicaw to rakat no ’orip, ka’ ayawen a mipatadek to nafaloco’ an.

Saka kita anini o kapah no Yincomin, safaelohen a misaday ko faloco’, sa ’icelen a misai’ayaw a madadengadenga to sakaci’epoc, nanay malacecay ko faloco’ no mita malapainiini to widang to sakarihaday no ’orip.

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【恆春阿美語】 高中學生組 編號 2 號
悲觀與樂觀

首先,想請教大家,你有沒有想過自己是偏向悲觀還是樂觀的人?

悲觀與樂觀是人的一種思維也是一種信念。這個信念會決定我們做事的方法與處世的態度,對一個人的影響既深且遠。其觀念的形成主要受父母的影響、從小生活的環境、家庭的社會地位、所受的教育程度和所交往的朋友,都有著很大的關係,這二者間差異之大可謂天壤之別。

就舉三個例子,兩個學生考試成績不佳:

悲觀的學生:認為自己不夠聰明,再怎麼努力也沒辦法考好。

樂觀的學生:檢討沒有充分準備,只要努力下次一定考好。 

兩個農夫面對即將到來的春雨:

悲觀的農夫:農作物的根會爛,收成會受影響。

樂觀的農夫:農作物得以澆灌,萬物得以生息。 

另外,兩個工人擁有偏遠的荒地。

悲觀的工人說:我只能用來修一座墳場,別無選擇。

樂觀的工人說:我要將它種滿綠樹花草,供人休憩。

然而,這種思維不是不能改變的,只要我們自己願意改變,凡事朝積極正面的方面去思考,不但可以讓自己有樂觀的個性,這種個性也會帶來更多的友誼,帶來好運,跟這種思維的人相處也會帶給人鼓勵和正向的觀念,也會因自己有這種個性而帶來許多機會。有句很有哲理的一句話:信念改變思維,思維改變心態,心態改變行動,行動改變習慣,習慣改變性格,性格改變命運。要改變命運,先確立信念! 

所以,要當現代的原住民青年,就要樂觀積極、知足常樂、正面思考、勇敢面對、它不但具有感染性,對自己有正面的助益,也為朋友及他人帶來鼓勵,願大家都能成為一個積極樂觀的人。

文章資訊
文章年度106
文章編號2
文章組別高中
文章語別恆春阿美語
族語標題O mararomay ato karahemekay
漢語標題悲觀與樂觀
文章作者楊美妹
漢語摘要