106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【南王卑南語】 國中學生組 編號 1 號
pararagan dra ruma

awatran driya, an maranger ta paragan dra ruma i, karuwa saami an penadang ta. muka ta driya i drenan mayaa dra kawi dra taturakan, dra babaratan. an atrebung ta i, ta pudrungay. aw marepadaulr ta dra nirumaenan muka tremereba. an adalrep i, ta kasayasayayaw pakedreng dra gung. an adawilr i, ta palraudanay kana enay. an kaguluwan i, makiteng na enay i inayan. aw maruwa ta palraud dra kawi aw dra uway.

an kurikadrukadru lra ta pinadang na pararaganan na manay driya i, demaulr ta dra mainayan i drekalr. kipulrang ta paragan dra ruma. na babayan i, muka kiyarabutra, muka mililiwa penadang dratu akanan. aw dratu tratrekelan kana kiyakarun. an semasaub ta lra i, sadrekalran druwa pulranga. ulraya na benelaledas dra basikaw, ulraya na meliyaeli bentu kana rabutr, ulraya na tematuludr dra uway. salaw misaur a nirumaenan.

peniya ta semaub i, melibeng ta kana sinasedesedean. ulraya a kiyaedrengan, ulraya a sawka, ulraya a alili, ulraya a kubaw aw a palalidringan.

asuwa driya i, milibeng ta kana tinulikan na basikaw. na basikaw i, ta patreelray dra rabutr i makapatraran. likudran lra i, tu trai kana gung na bekabekal driya, na tinebteban na daramiyan. aw na drulikitr na dare i, ta puenayay aw ta dueduaw. ta salritanay kana basikaw melibeng. salaw arekedr aw adri inedang dra udalr.

an pararagan ta dra ruma i, amelri tu kedrang kana miyaruma. tu niyalimayan tu kedrang dra sadrekalran. an i manay na pararagan dra ruma kema ta i, karadikedikes, karapulrapulrang a sadrekalran. driyama, an muwasabak ta dra bekalan dra ruma i, masangal a sadrekalran aw maresaur a maaidrangan. pakasemangal aw semungal dra temuwamuwan.

an paragan ta dra ruma garem i, salaw ta kalreayan. ta pakarunay kana mitrepa paragan na trau. aw tu paraganay ta dra ruma dra arekedr aw dra bulay. ta putrimaay lra dra paisu. muasaasalr lra a kakuwayanan garem. salaw ta sareedr kandru ta kakuwayanan na pararaganan dra ruma a asuwaanan driya. 

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【南王卑南語】 國中學生組 編號 1 號
蓋住屋

很早很早以前,若想蓋房子,大約要花一年的時間備料。先上山觀察並尋找可作為柱子及橫樑的大樹,找到之後做上記號,再通知親戚一起去砍伐,若在附近砍伐就用牛拉木料回家,若在遠地方砍伐就利用溪水搬運木料,冬天時溪水量比較少,可以流運木料和藤條。

將蓋房子的材料準備齊全後,通知部落的男人幫忙蓋房子,而女人前往割茅草,並準備工作人員的食物和飲料。蓋屋頂時,全部落的族人都來幫忙,有的削竹片、有的束綁茅草、有的遞送藤條,整個部落的族人都動員起來,大家非常團結合作。

蓋好屋頂,準備房間的隔牆,有臥室、廚房、穀倉、倉庫和牛車庫。

早期,牆壁是用竹片交叉架起來的,外面再覆蓋茅草。後來,用新鮮的牛糞、切細的稻草和黏土加水混合成泥狀,砌在架好的竹牆,非常堅固又防水。

蓋住屋不是主人家單獨進行,是整個部落族人共同完成的,若有人要蓋房子所有族人親自參與協助,所以新屋落成時,整個族人親友齊歡慶,耆老吟唱古謠感謝祖先庇佑及賜福,並分享喜悅。 

現在蓋房子非常方便,交由建設公司就可建蓋堅固又漂亮的房子,之後付款即可。習俗也隨時代在變,很懷念從前蓋住屋的情景。

文章資訊
文章年度106
文章編號1
文章組別國中
文章語別南王卑南語
族語標題pararagan dra ruma
漢語標題蓋住屋
文章作者林清美 鄭玉妹
漢語摘要