107 年全國語文競賽原住民族語朗讀【汶水泰雅語】 高中學生組 編號 4 號
tinqalangan na’ Mabatuan ru raniq na’ Talawan

tinqalangan na’ Mabatuan ga yani nanak ku’ tinqalangan na’ Itaal cku’ Cingancun. minakiya cku’ Cingancun na’ luliyung na’ Siswekeng ku’ Matus’. babaw niya’ la ru musa’ cku’ raya’ na’ siyagsiyag nku’ uqu’ na’ luliyung na’ Nansiswei. cku’ kaal ka hani la ga, yani ku’ san naha’ maha’ tinqalangan nku’ Taping la. tiku tinqalangan na’ Mabutuan na’ Itaal ga, yani cku’ minakiya cku’ kinakian nku’ kinabahan na’ Itaal cu’ cunga’.

ini packa ku’ inuwahan ka ri’ax nku’ tinqalangan na’ Mabatun. tumimu cku’ tinqalangan na’ Taping yani ku’ qutux cu’ imuwaag na’ Lyu. babaw niya’ la ga muwah ’i’ tumimu cku’ hugal nku’ tinqalangan na’ Taping ku’ Bong ru Long ka usaying cu’ imuwaag. makasasabih ku’ kakian naha’. ani ini pacak ku’ inuwahan naha’ ga macka’ kahabag ku’ kai’ naha’ ru macka’ san naha’ maha’ tinqalangan na’ Mabatuan.  

yani cku’ kaal sawni la ga payux ku’ itaal ’i’ muwah ’i’ matabaynay i’ tinqalangan nku’ Taping. yani balaiq ru halhul ku’ hahangiqan nku’ tinqalangan nku’ Taping. raniq na’ nabakis na’ Mabatuan ga, kii’ humaynas cu’ kabhul cu’ kaal la. si’uwah cku’ tinqalangan nku’ Taping. kinbalay na’ sengtaykongba kahabag ku’ ranaiq na’ Mabatuan. kuruma’ ka raniq ga sisamag na’ kahuniq, kuruma’ ka hakri’ ga kinbalay na’ bunaqi’. kiya ku’ ayhung ka raniq ga, kabalayun cu’ babi’ingan ka kahuniq cku’ siygsiyag na’ raniq ru siquwiy cu’ siniyug. huluyun na’ itaal ku’ siniyug la ga naki balaiq ’i’ hakayan. muwani la ga yani balaiq ’i’ sbilun ku’ minakiya ka’ a’angay. tiku raniq na’ nabakis ga kii’ usaying cu’ qinarux. kiya ku’ kihma’ ru rahuwal ka kakahuniq. siyagsiyag ka raniq ga iglag ru tatalan cku’ tatuhi ka a’angayan. matalalilalinay ku’ ragragiyax ru balaiq talan cubalay.

kumaal ku’ nabakis maha’, raniq na’ nabakis na’ Mabatuan ga kiya cku’ tangtung na’ ragiyax na’ Talawan ku’ qutux nabakis na’ cacbuan ru magalpu cu’ kabhul ka cacbuan asi ga makaal ki’ cacbuan nku’ Sinbahan kinku ’Pensung. cacbuan ka hani ga asi ga ma’usa’ ’i’ mitaal ku’ tinqalangan na’ Itaal kahabag. macaqrux su’ cku’ babaw nku’ cacbuan ka hani ga papayux ku’ lungulungu su’ ka wawwawwaw.

raniq na’ nabakis na’ Mabatuan ga yani ku’ macbuan na’ Itaal ki’ Gipun. payux ku’ sinbil na’ gaga’ i’ kiya’. raniq na’ nabakis na’ Mabatuan

ga yani uwiy ku’ a’usa’ cku’ ragiyax na’ Talawan ka raniq. yani kiya cu’ buwinah ku’ ralu’ niya’ maha’ raniq na’ nabakis na’ ragiyax na’ Talawan.

107 年全國語文競賽原住民族語朗讀【汶水泰雅語】 高中學生組 編號 4 號
馬都安部落與達老安古道

馬都安部落是清安村唯一的原住民部落,原先泰雅族馬都社居住在清安村洗水溪流域,後來遷至上游南洗水溪谷兩側,為現今大坪部落所在地。

清安部落分屬兩個不同時間的先祖家族遷入部落組成。以部落大坪耕居者稱為大坪部落,由劉氏家族為主。另一家族以馮、龍氏家族遷居在大坪部落下方,兩處部落相距不遠,同被以Mabatuan稱呼。現在馬都安部落的泰雅族人就是原來住在那的泰雅族的後代。

大坪部落有許多人來經營休閒產業形成天然舒適的渡假氛圍。馬都安古道有一百多年歷史,入口位於大坪部落內,全程採生態工法,有些路段用木料、有些路段是土階梯,較難行之處則設繩索供遊客拉著往前走,保留了既有景觀和自然生態。長約2公里的林蔭古道上,兩側視野遼闊,群山環繞,美景盡收眼底。

當地耆老說,馬都安古道在達老安山頂有一座古炮台跟千倆山砲台與司馬限砲台及二本松砲台相呼應,這個炮台嚴密控制當時泰雅族的各個部落,登上炮台遺址讓人對歷史有無限緬懷。

馬都安古道是昔日原住民與日軍對抗的戰場,具有豐富的文化史蹟,馬都安古道是上達老安山的必經之地,又稱為達老安山古道。

文章資訊
文章年度107
文章編號4
文章組別高中
文章語別汶水泰雅語
族語標題tinqalangan na’ Mabatuan ru raniq na’ Talawan
漢語標題馬都安部落與達老安古道
文章作者劉仁祥
漢語摘要