106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【噶嗎蘭語】 國中學生組 編號 3 號
pelisin na qenabinnus na kebalan

muwaza ya pelisin na waway na kebalan, pataz ita mipil tu sikawman na baRqian baibedan, yau a pinilepoaw ta uu labang, nizi ta leppawan azu ngid qasengat melusit, yau lazat bassing pelising zin na, qa sukaw ni qasengat na, madded ita ti kikiya pa laziwan ta, qawka ita masengat muman zin na baRqian baibedan.

yau qaya, azu ngid isu qatiw sa lazing Raybaut sianguzus uu sa naungn ala tu nianiana, yau tiRus melaziw uu manbaseR ta ngayawan su, semusuR ta qummutan, mai ti mezukat, pelisin zin na, qasukaw tu senaqayan su, pasi mai isu tu nialan uu kiya ma nialan su, uu pasi mai ti su tanan, azu ngid isu qatiw sa lazing uu sa naungn, yau tiRus miRi ta ngayawan su, simpatengayaw timaisuan, qamuaza ni alan su setangi deddan.

yau pama, nipatazuq na ’daq tu tazuq, sukaw tutusan temalin sa zenna su, “ Raya pelisin zau ” , meqayla deddan, laqidan na pa isu na zengzeng, azu ngid isu ala tu sapuR, mala ita tu qatis na ’daq metazuq qawka.

yau qaya, azu yau mepatay na ta damuan ay lazat, seppawan ta qakelawkawayan na zenna, matiw ita sa leppaw na mepatay ay sidadak pa bunay tu anem na pinilepaw na mepatay ay, azu matiw isu sa zenna kelawkaway, qalaylay ya qaipenayan su.

yau pama azu yau kuu ta tuqeban na leppaw zau semuni, qayau metiyan na lazat na leppaw zau.

metiyan ay tazungan, sukaw tebeR miRi ta Raqatan na tangan, azu tebeRan su miRi ta Raqatan na tangan, ngid isu sasunis mai ma qasimunang nisasunisan su.

yau qaya, ngid ita paqiRi tu lepaw, paqiRi pa tu leppaw ay lazat, ta ngayaw na paqiRi tu leppaw, deddan Rabi ’nay, munna melabin ta qaizuanan na saleppaw melanay, yau niana qenaRputuy na, azu Raputuy tu Ramaz, paqiRi tu leppaw tazian pasi qatutun, azu Raputuy tu zanum, paqiRi tu leppaw tazian pasi qalaup na zanum leppaw na, sukaw ti paqiRi tu leppaw tazian.

yau pama, azu Raputuy isu tu mepatay ti ay lazat na pinilepaw, azu sukaw ta aneman su ya niRaputuyan su, mala ita tu Raq, dadas, bila’, ussiq tebaku, sepawan ta ta tuqusan na lepaw siqawman ta “ ta zuman ti ay lazat aisu, mai ti ta sastaR, naRin ti kemilim timaiku, ” zin ta semanu.

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【噶嗎蘭語】 國中學生組 編號 3 號
噶瑪蘭族生活禁忌

有很多事物被噶瑪蘭人視為禁忌。老人說,如果家人要出門或客人要離開時,有人打噴嚏是不好的徵兆,路上可能會有事發生,須暫緩一切動作。

若占卜鳥飛過你面前,穿入草叢裡再也沒有出現,表示不祥徵兆,這是提醒我們外出的家人,可能會一去無回,不能外出。打獵、捕魚如看到占卜鳥站在你面前,表示今天會豐收。

絕對不能移別人種的秧苗到自己的田裡,這是最大的禁忌。

若部落有人去世,停下所有田裡的工作,到喪家陪伴一天,不然所種秧苗會全部枯萎。

貓頭鷹在屋後有kuu的叫聲,表示家裡將有孕婦。懷孕的女人不能站門檻,不然孩子生不出來。

蓋房子之前,屋主要先露宿建地,如果夢到水,房子蓋在這裡會有水災;如果夢到火,房子會有火災。

如果夢見死去的親人,夢令你不安,可以做簡單的儀式,準備一瓶酒、檳榔及葉子、煙一根,放在走廊的角落,表示「這是我的心意,你已是另一個空間的人,希望別再來找我,保佑我一切平安。」

文章資訊
文章年度106
文章編號3
文章組別國中
文章語別噶嗎蘭語
族語標題pelisin na qenabinnus na kebalan
漢語標題噶瑪蘭族生活禁忌
文章作者潘秀蘭
漢語摘要