106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【四季泰雅語】 國中學生組 編號 1 號
gaga na smi lalu qa Tayal

gaga nqu cnlalu qa Tayal cqani, lalu na laqi ga m’ cubuy lalu bkis, sklayan nqu m’ cubuy saying lalau, nanu sqa lalu laqi knerin, ini ga lalu laqi mlikuy ga cyan glasux, mehung ga inbuyan lalu nay aba, ini gal au na yaya, pnlwanan ta lalu ta nanak ga nanak, ini sgiy lalu bkis nya hiya, ini ga sgyun ta slalu na lalu nya, pinbaqay ta nyan sbiru mehung. 

ini ptnaq snyan ta lalu na mlikuy ro knerin qa cquliq Tayal, qabax lalu cqani ga knahul sinbilan na kinbkisan ta, inbuyan ta smi lalu qabax. gaga na cinlalu cqani hiya hintgan llaqi lga knahul yaya ro yaya, ini ga yutas ro yaki naha cpung smi lalu. ana ga cingan cmpung ga yaya ro yaya na laqi cqani, yal nqu yutas miq lalu, siga small yaya na laqi, kyaqa pinqutan cquliq kmal mha “ blaq calay lalu na laqi qani, ima snyan? snyukan kmal mha, snyan lalu qa yutas nya ”. smi lalu laqi milkuy ga mc’ ubuy binkesan krahu, mrhuw, ini ga lalu na motux na Tayal, nanu yasa musa pisang naha krahu, smi lalu laqi knerin ga snyan naha lalu musa pqasun qabax naha.

’ringan puqing yaw na lalu qani ga, nyan naha ini qbaqi qabax naha, kihuy cin ’ringan yaw nya ga, cka qabax lalu ga knsyugan lalu na qqaya na cinbwanan. Maki lalau phpah ro qqhuniq, lalu na qsinux, lalu na qqaya tyawun qba, kbabaw na yaw ro kntyux naha yaw na cinbwanan, ini ga lalu na innglung naha. mbinah ga maki lalu knahul slalu naha, lalu na slalu sgyun naha, ini plawa calay lalu naha, kyaqa pqutan maha hcwa maki slalu su, smyuk kmayal maha, nyan ini qbaqi. nanu yasa mrkyas, ini ga tmsuqan pinsqunan laga rma maki slalu qani la. mbinah slal qani ga nyan  tbcyan yaw na lalu ccquliq, baha hmcwa lalu nyan maki cka na qalang qani ga kpiyux tnaq lalu naha. slalu na qutux qutux hi ga maki ’ringan yaw nya, maki hkngyan ro gmilan yaw nya, kpiyux slalu qani ga s i ktayux rinqyasan, ini ga qsliqan naha smi slalu qani, qabax slau qani ga p’ aras mqlinga ro ssyqan calay.

106 年全國語文競賽原住民族語朗讀【四季泰雅語】 國中學生組 編號 1 號
泰雅族的命名

泰雅族的名制為親子連名制,由兩個名合成,即子或女的名字在前,後面連以生父或母之名,一般都採用父名,平時呼名僅呼其本名,略其親名,或僅呼本人綽號,詳見後述。也有若干採用父親綽號為第二名的。

泰雅族人的名字男女各異,而所有的名字都是由古代流傳下來的,大家延襲採用。命名在出生之後由父母或祖父母決定。但尊輩有最後決定權,例如祖父給命的名,父親必須同意,別人若問說:「小孩的名字很好,是誰給取的?」則回答說:「是祖父命名的。」男嬰的命名,依古代偉人、頭目、英雄者之名,則將來可以像他們一樣偉大;女嬰之名亦多取大家喜歡者之名。

名字本來的意義,他們自己大多不明白,探其來源,多半是借用自然物之名。有植物名、動物名、器具名、自然現象及事物及抽象名詞等。另大部份的人都有綽號,平時大家都喜歡呼綽號而不呼真名,若問他們為什麼有綽號,則答曰不知道,反正長大或結婚後就有了。其實綽號有區別人物的功能,因為同村中同名的太多了。個人綽號之來源,都有段歷史或典故,多以其人之外貌特徵或心理表現而命名,大部份是戲謔性且很可笑的。

 

[本篇文章出處:江明清《原住民族語言教材編輯計畫「文化篇」泰雅族語課程》(臺北:國立政治大學研究暨創新育成總中心,2015]

文章資訊
文章年度106
文章編號1
文章組別國中
文章語別四季泰雅語
族語標題gaga na smi lalu qa Tayal
漢語標題泰雅族的命名
文章作者江明清
漢語摘要